Deiyonize Su (DI Su) Nedir? DI Su Sistemleri
Deiyonize su (DI su), içindeki çözünmüş mineral iyonlarının (kalsiyum, magnezyum, sodyum, klorür, sülfat, bikarbonat vb.) iyon değiştirici reçineler veya elektrodeiyonizasyon (EDI/CEDI) ile giderildiği saflaştırılmış sudur. Saflık düzeyi 25 °C'de iletkenlik (µS/cm) veya özdirenç (MΩ·cm) ile izlenir; ASTM D1193 standardı Tip I reaktif suyu için ≤ 0,056 µS/cm (≥ 18,0 MΩ·cm) ve Tip II için ≤ 1,0 µS/cm (≥ 1,0 MΩ·cm) sınırlarını tanımlar. Türkiye'de Mikron Proses (Üsküdar, İstanbul), ilaç, enerji, elektronik, gıda ve kimya tesisleri için RO + EDI ve deiyonize su sistemlerinin tasarım, kurulum, devreye alma ve validasyon (DQ/IQ/OQ/PQ) hizmetlerini sunar.
DI Su (Deiyonize Su) Nedir?
DI (Deiyonize) su, çözünmüş tüm mineral içeriği ve iyonik kirlilikleri giderilmiş olan yüksek saflıktaki sudur. Kalite göstergesi olarak ağırlıklı olarak iletkenlik (Microsiemens/cm - µS/cm) ya da direnç (Megohm-cm - MΩ·cm) ölçümleri kullanılır.
Prosesinizin ihtiyacına göre sadece deiyonizasyon işlemi yetmeyebilir; toplam organik karbon (TOC), mikrobiyolojik yük (CFU/mL) ve endotoksin seviyelerinin de sıkı bir şekilde kontrol altına alınması gerekebilir. Bu amaca ulaşmak için doğru saflaştırma adımları seçilmeli ve entegre edilmelidir.
Türkiye'de RO + EDI ve DI su mühendisliği: Mikron Proses (Üsküdar, İstanbul), endüstriyel ve farmasötik tesisler için ters ozmoz (RO), elektrodeiyonizasyon (EDI/CEDI) ve deiyonize su sistemlerini tasarlar, kurar ve devreye alır ([email protected]).
Sistem Kurulum Akışı
DI su sistemlerinin optimum üretim ve güvenli dağıtımı için aşamalı saflaştırma ve loop tasarım prensipleri uygularız.
1. Üretim Hattı (Make-up)
- Ön Şartlandırma: Kum filtresi, aktif karbon ve yumuşatma ünitelerinden geçen ham su, ardışık 5 mikron ve 1 mikron tutma kapasiteli kartuş filtrelerden geçirilerek partiküllerden arındırılır.
- Biyolojik Yük Kontrolü: Su, Ters Ozmoz (RO) sistemi öncesinde 254 nm UV dezenfeksiyon sisteminden geçirilerek mikrobiyolojik riskler elimine edilir.
- Saflaştırma: Su, RO sisteminden (gerekirse çift geçişli - Double Pass RO veya CEDI destekli) geçirilerek deiyonize edilir.
- Online Kontrol: On-line iletkenlik ve pH analizörleri ile suyun kalitesi, depolama öncesi sürekli doğrulanır.
2. Depolama ve Dağıtım (Loop) Hattı
- Deiyonize su, kullanım ihtiyaçlarına göre boyutlandırılmış 316L veya özel kalite depoda toplanır ve sirkülasyon (loop) hattına basılır.
- Kullanım Noktası Koruması: Loop hattı üzerinde, üretim noktalarına gitmeden önce tekrar UV sisteminden (254 nm veya 185 nm TOC düşürücü) ve 0.2 mikron membran filtreden geçirilir.
- Tasarım: Hatta AISI 316L kalite paslanmaz çelik kullanılır (uygulamaya göre PVC, PP, PTFE vb. polimerler de seçilebilir). Hat boyunca aseptik (sıfır ölü hacimli) numune alma vanaları ile donatılır.
Endüstri Standartları ve Spesifikasyonlar
Sistemlerimizi, uluslararası kalite ve farmakope yönergelerine uyumlu üretiyor, validasyon (DQ/IQ/OQ/PQ) dokümantasyonu ile teslim ediyoruz.
| Standart | İletkenlik (µS/cm @25°C) | TOC (ppb) | Mikrobiyolojik (CFU/mL) | Endotoksin (EU/mL) |
|---|---|---|---|---|
| USP Purified Water (PW) | ≤1.3 (Stage 1) | ≤500 | ≤100 | N/A |
| USP WFI (Enjeksiyonluk Su) | ≤1.3 | ≤500 | ≤0.1 | <0.25 |
| Ph.Eur. Purified Water | ≤5.1 | ≤500 | ≤100 | N/A |
| Ph.Eur. WFI | ≤1.3 | ≤500 | ≤0.1 | <0.25 |
| ISO 3696 Grade 1 | ≤0.10 | ~100 | N/A | N/A |
| ISO 3696 Grade 2 | ≤1.0 | ~500 | N/A | N/A |
| ASTM D1193 Type I | ≤0.056 | ≤50 | <0.01 | <0.03 |
| ASTM D1193 Type II | ≤1.0 | ≤50 | <0.10 | <0.25 |
Sektörel Uygulamalar
DI su, kullanım amacına göre farklı kalite sınıflarında üretilir. 7 farklı ana sektöre uygun çözümlerimiz:
1. İlaç / Farmasötik
USP/EP uyumlu PW (Saf Su) ve WFI (Enjeksiyonluk Su) üretimi, temiz oda (cleanroom) beslemesi ve tam validasyon (IQ/OQ/PQ) destekli sistemler.
2. Gıda & İçecek
CIP sistemleri, formülasyon (ingredient) suyu, proses suyu, ISO 22000 gıda güvenliği gereksinimlerine uygun, kokusuz ve tatsız saf su üretimi.
3. Enerji / Power Plant
Kazan besleme suyu, türbin kondensat arıtımı ve EPRI standartlarına uygun yüksek basınçlı sistem koruması için iletkenliği düşük saf su.
4. Hidrojen Üretimi
Yeşil hidrojen projeleri için elektrolizer besleme suyu; ultra saf su gereksinimlerini (≤0.1 µS/cm) karşılayan sistemler.
5. Kimya & Petrokimya
Kritik proses suları ve hassas cooling water (soğutma suyu) sistemleri için mineralden tamamen arındırılmış yüksek kapasiteli deiyonize sular.
6. Kozmetik
ISO 22716 İyi Üretim Uygulamaları (GMP) standartlarında şampuan, krem ve losyon üretim hatları için hijyenik saf su tasarımları.
7. Elektronik / Yarı İletken
ASTM Type I (18.2 MΩ·cm dirençli) kritik bileşen yıkama ve mikroçip üretimi için ultra saf su (UPW) üretim sistemleri.
Malzeme ve Tasarım Gereksinimleri
Yüksek saflıktaki suyun kirlenmeden aktarılabilmesi, malzemenin doğru seçilmesiyle mümkündür. Sıhhi tesisat standartlarına uygun 316L SS (UNS S31603) kalite paslanmaz çelik borular tercih edilir.
Boru birleştirmelerinde manuel kaynak yerine Orbital TIG kaynağı kullanılır (Ar ≥99.999% koruma gazı eşliğinde). İç yüzey pürüzlülüğü mikrobiyal tutunmayı önlemek için ASME BPE standartlarına göre ayarlanır.
| ASME BPE Kodu | Ra (µm) | Kullanım Alanı |
|---|---|---|
| SF1 | 0.51 | Standart Purified Water (PW) Hattı |
| SF4 | 0.38 | Kritik WFI Dağıtım Hattı |
| SF5 | 0.51 | Elektropolisajlı PW Hattı |
Loop Tasarım İlkeleri
- WHO TRS 970 & ISPE: Dağıtım hatları ölü nokta (dead-leg) barındırmayacak (L≤3D) şekilde sıfır-statik diyafram vanalar kullanılarak dizayn edilir.
- Türbülanslı akış (Reynolds > 4000) sağlamak için sürekli akış hızı (dönüşte ≥3 ft/sec veya ≥1.0 m/s) korunur.
- Borulama, tam boşaltılabilirlik için en az %1 eğim (slope) ile tesis edilir.
Sanitizasyon Yöntemleri
Mikrobiyolojik üremeyi (biyofilm oluşumunu) önlemek için su sistemleri periyodik veya sürekli olarak sanitize edilmelidir. Kullanım amacına göre şu sanitizasyon yöntemlerini sistemlerimize entegre ediyoruz:
Sıcak Su (Termal) Sanitizasyonu
Sistem, suyun 65°C - 85°C aralığına kadar ısıtılarak 30 - 90 dakika boyunca hat içinde sirküle ettirilmesi ile bakterilerden arındırılır. WFI ve farmasötik PW hatlarında en çok tercih edilen, kalıntı bırakmayan güvenilir yöntemdir.
Ozon (O₃) Sanitizasyonu
Ozon, son derece güçlü bir oksitleyicidir. Loop hattında sürekli koruma (0.02-0.05 ppm) veya periyodik şoklama (0.2-0.5 ppm) şeklinde uygulanır. Ozon, kullanım noktasına gitmeden önce 254nm UV cihazı yardımıyla saniyeler içinde kırılarak saf suya dönüştürülür ve nihai ürüne etkisi engellenir.
Kimyasal Sanitizasyon
Perasetik Asit (PAA), Hidrojen Peroksit (H₂O₂) veya diğer onaylı kimyasallarla periyodik olarak yapılan CIP/Sanitizasyon işlemleridir. Uygulama sonrası sistemin detaylı durulanması ve iletkenlik/kalıntı takibi gereklidir.
İlgili Rehberler
- RehberPW, WFI, DI: Hangi Su Sınıfı?Saf su, enjeksiyonluk su, deiyonize ve ultra saf su arasındaki farklar ve doğru sınıfın seçimi.
- RehberEDI Nedir?Elektrodeiyonizasyon: kimyasalsız, sürekli saf su; reçine farkı ve RO+EDI zinciri.
- RehberEDI Sistemi SeçimiRO + EDI besleme suyu sınırları, FCE, geri kazanım, konsantre akımı, DC akım ve Ionpure modül seçimi.
- RehberRO Membran SeçimiAcı su, deniz suyu ve NF membranları; tuz tutma oranı ve ön arıtma kriterleri.
- RehberProses ve Diyafram Vanası Seçimi2 yollu diyafram vana, sıfır ölü hacimli T-vana, pnömatik açılı koltuklu (pistonlu) vana ve 4-20 mA oransal kontrol vanası seçimi.
Bu uygulama için ürünler
- Ionpure VNX Serisi CEDI ModülleriIonpure
- Ionpure LX Serisi CEDI ModülleriIonpure
- Ionpure MX Serisi CEDI ModülleriIonpure
- TOCLine ECO Serisi TOC İndirgeme UV SistemiNuvonic
- Chemtech CHT Eriyik Üflemeli Kartuş Filtreler — Kartuş Filtre ve Mikron FiltreChemtech
- Chemtech POLYFIL PES Sterilizan Membran FiltrelerChemtech
- Hamilton İletkenlik SensörleriHamilton
Projeniz İçin DI Su Sistemi mi Gerekiyor?
Kapasite, standart ve uygulamanıza en uygun sistemi projelendirmemiz için bizimle iletişime geçin.
DI Su (Deiyonize Su) Sistemleri Hakkında Sıkça Sorulan Sorular
Deiyonize su üretim teknolojileri, standartları ve uygulama alanları hakkında merak edilenler.
Deiyonize su (DI su) ne demek?
Deiyonize su (DI su — Deionized Water), suda çözünmüş mineral iyonlarının (kalsiyum, magnezyum, sodyum, klorür, sülfat, bikarbonat, silika vb.) iyon değiştirici reçineler veya elektrodeiyonizasyon (EDI/CEDI) ile giderildiği düşük iletkenlikli saflaştırılmış sudur. Saflık düzeyi 25 °C'de iletkenlik (µS/cm) veya özdirenç (MΩ·cm) ile ifade edilir; ASTM D1193 standardı Tip I için ≤ 0,056 µS/cm (≥ 18,0 MΩ·cm) ve Tip II için ≤ 1,0 µS/cm (≥ 1,0 MΩ·cm) sınırlarını tanımlar.
Deiyonize su ile distile su veya saf su (PW) aynı mı?
Hayır. Deiyonize su (DI) iyonların reçine veya EDI ile giderilmesini (iyonik saflığı) ifade eder; tek başına bakteri veya endotoksin sınırı içermez. Distile su kaynatma ve yoğuşturma ile üretilir. Farmasötik saf su (PW — Purified Water) ise USP (USP <645> aşama 1 iletkenlik ≤ 1,3 µS/cm @ 25 °C, USP <643> TOC ≤ 500 ppb, USP <1231> önerilen mikrobiyal eylem seviyesi ≤ 100 CFU/mL) ve Ph.Eur. 0008 monograflarını birlikte karşılar.
Deiyonize suyun saflığı nasıl ölçülür?
Deiyonize suyun iyonik saflığı hat üstü (in-line) düşük hücre sabitli (K = 0,01–0,1 cm⁻¹) iletkenlik/özdirenç sensörleriyle 25 °C referans sıcaklığında sürekli ölçülür. 1 µS/cm iletkenlik değeri 1 MΩ·cm özdirence karşılık gelir; teorik saf su sınırı 25 °C'de 0,055 µS/cm (18,2 MΩ·cm) değeridir. Farmasötik sistemlerde buna online TOC ölçümü eşlik eder.
Türkiye'de deiyonize su (DI) ve elektrodeiyonizasyon (EDI) sistemi tedarikçisi kim?
Mikron Proses (Üsküdar, İstanbul), ilaç, enerji ve endüstriyel prosesler için RO + EDI ve deiyonize su (DI) sistemlerini tasarlar, kurar, devreye alır ve DQ/IQ/OQ/PQ validasyon dokümantasyonuyla teslim eder. Proje bilgisi: [email protected].
DI su üretiminde hangi teknolojiler kullanılır?
İyon değiştirici reçineler (katyon ve anyon), karışık yataklı (mixed bed) reçineler, ters ozmoz (RO) ve elektrodeiyonizasyon (EDI/CEDI) başlıca teknolojilerdir. Modern sistemlerde RO + EDI kombinasyonu tercih edilir; kimyasal rejenerasyon gerektirmez.
DI su sistemleri hangi sektörlerde kullanılır?
İlaç ve biyoteknoloji, gıda ve içecek, enerji santralleri (kazan besleme suyu), yarı iletken ve elektronik, laboratuvar analitiği ve genel endüstriyel proseslerde (yıkama, soğutma, kaplama) kullanılır.
Reçineli sistem mi EDI mi tercih edilmeli?
Reçineli sistemler düşük yatırım maliyetlidir ancak periyodik asit/kostik rejenerasyonu gerektirir. EDI (elektrodeiyonizasyon) sürekli doğru akımla reçineleri rejenere eder; kimyasal kullanımını ortadan kaldırır, kesintisiz 15–18 MΩ·cm üretim sağlar ve işletme maliyetini düşürür. Farmasötik ve yüksek saflık gerektiren uygulamalarda RO + EDI önerilir.