Dozaj Pompası Bakımı: Diyafram, Valf Takımı, Degazlama ve Kalibrasyon

Iwaki dozaj pompası kılavuzlarından derlenen bakım adımları, aşınan parça ömürleri, arıza belirtileri ve kalibrasyon yöntemi.

Kısa Cevap

Bakımın Üç Kuralı

Başlık her söküldüğünde yenile: diyafram, O-ring ve valf takımı birlikte değiştirilir (EWN-R, EWP, EH-E kılavuzları).
Ömrü saatle izle: EWN-R, EH-E ve EWP için valf takımı ve diyafram tahmini ömrü 8.000 saattir; IX ve LK için değerler aşağıdaki tabloda.
Her müdahaleden sonra degazla ve kalibre et: bakım sonrası pompadaki hava alınır; debi gerçek hat koşulunda ölçülür.

Aşınan Parçalar

Parça Ömrü ve Değişim Aralıkları

Seri	Parça	Tahmini ömür (üretici)	Not
EWN-R, EWN-A, EWN-Y	Valf takımı (2 takım), diyafram, otomatik hava tahliye valf takımı (A tipi)	8.000 saat	Temiz su, ortam sıcaklığı, sürekli çalışma
EWP	Valf takımı (2 takım), diyafram, O-ring	8.000 saat	Her söküşte yenilenir
EH-E	Valf takımı (2 takım), diyafram, O-ring	8.000 saat	Her söküşte yenilenir
IX (B007/B015 TC, TE, S6)	Valf takımı (giriş ve çıkış, 2 takım)	8.000 saat veya 1 yıl	Başlık söküldüğünde diyafram ve valf takımı yenilenir
LK-F	Valf, valf kılavuzu, valf yatağı, valf contası, O-ring	12 ay	O-ring her söküşte yenilenir
LK-F	Diyafram	4.000 saat	Hafif kullanımda 6 ayda bir kontrol; çatlak veya deformasyonda yenile

Kılavuzlar, ömür değerinin pompalanan sıvının özelliklerine, sıcaklığa ve basınca göre değiştiğini belirtir. Aşınan parçalar için hazır yedek takım bulundurulması önerilir; diyafram ve valf takımı model koduna göre belirlenir.

Arıza

Belirti, Neden ve Çözüm

Belirti	Olası neden	Çözüm (EWN-R kılavuzu)
Pompa çalışmıyor (LED yanmıyor, ekran boş)	Besleme gerilimi çok düşük; pompa beslenmiyor; kablo kopuk	İzin verilen 90–264 VAC aralığını kontrol et; anahtar ve kablolamayı düzelt; kopuk teli yenile
Sıvı basılmıyor	Pompada hava kilidi; vuruş uzunluğu kısa; emiş hattından hava; valf takımı ters; valf contası yok; valfte yabancı madde; bilye yatağa yapışmış	Degazla; vuruş uzunluğunu 100 yüzdeye getirip ayarla; tesisatı düzelt; valf takımını yeniden tak; contayı tak; valfleri sök, temizle, gerekirse yenile
Debi dalgalanıyor	Başlıkta hava; aşırı besleme; valfte yabancı madde; kırık diyafram; enjeksiyon noktasında basınç dalgalanması	Degazla; çek valf tak; valfleri temizle; diyaframı yenile; tesisat düzenini iyileştir
Sıvı sızıyor	Gevşek rakor veya hava tahliye gövdesi; gevşek pompa başlığı; eksik O-ring veya valf contası; kırık diyafram; aşırı deşarj basıncı	Sık; başlığı belirtilen torkla sık; O-ring ve contayı tak; diyaframı yenile; deşarj hattının kapalı veya tıkalı olmadığını kontrol et
Tuş işlemi etkisiz	Tuş kilidi açık	Tuş kilidini çöz
Harici sinyal alınmıyor	Sinyal pompaya gitmiyor; EXT mod programlaması bitmemiş	Kablolamayı kontrol et; programlamayı tamamla ve start/stop tuşuna bas

Periyodik Kontrol

Günlük ve Periyodik Kontrol

Günlük: sıvının basılıp basılmadığı, emiş ve deşarj basıncının normalliği, sıvının bozulması, kristallenmesi veya çökmesi, anormal ses ve titreşim, başlık bağlantılarından ve emiş hattından hava girişi.
Başlık cıvataları: plastik parçalar sıcaklık değişiminde sürünür ve cıvatalar gevşeyebilir. EWN-R için üç ayda bir, çapraz sırayla ve eşit torkla sıkılır.
Çek valf: kristal tıkanmasını önlemek için periyodik olarak temizlenir veya yenilenir.
LK-F: valf grubu 6 ayda bir kontrol edilir; dişli grubundaki yağ yılda bir değişir (LK-F için 0,22 litre, kılavuzda önerilen dişli yağı); yağ emülsiyon yapmışsa hemen değişir.

Model	Başlık cıvata torku	Cıvata
EWN-B09, B11, B16, B21, C16, C21	2,16 N·m	M4 alyan başlı
EWN-B31, C31	2,55 N·m	M4 alyan başlı
EWN-C36	2,55 N·m	M5 alyan başlı
EWP-038B, 080C, 130D	2,16 N·m	M4 alyan başlı
EWP-270E	2,55 N·m	M4 alyan başlı
EWP-410F, 420F	2,55 N·m	M5 alyan başlı

Tork anahtarı yoksa EWN-R kılavuzu alyan anahtarın uzun kolunu elle sıkabildiğiniz kadar sıkmayı, ardından kısa kolla cıvatayı saat yönünde 90 derece daha çevirmeyi tarif eder.

Adım Adım

Valf Takımı ve Diyafram Değişimi (EWN-R Örneği)

Aşağıdaki sıra EWN-R kılavuzundandır; diğer seriler benzer mantıkla çalışır ama model kılavuzuna göre uygulanır. Çalışırken göz koruması, kimyasala dayanıklı eldiven, maske ve yüz siperi kullanılır; işe başlamadan önce pompanın gücü kesilir ve deşarj hattındaki basınç boşaltılır.

1. Basıncı boşaltma

Pompayı durdurun.
Ayar vidasını saatin tersine iki tur çevirerek hava tahliye portunu açın; üç tur veya daha fazla çevirmeyin, sıvı ayar vidasından çıkabilir.
Hava tahliye portundan sıvı geldiğini ve basıncın boşaldığını doğrulayın; sıvı gelmiyorsa pompayı basınç boşalana kadar çalıştırın.

2. Deşarj valf takımı

Rakor somununu gevşetip deşarj ve hava tahliye tüplerini çıkarın.
Kilit somununu saatin tersine çevirip hava tahliye gövdesi A'yı, sonra 21 mm lokma anahtarla gövde B'yi çıkarın.
Valf takımını cımbızla çekin; yenisini yerleştirip gövde B'yi kilit somunuyla vidalayın. Takımı ters veya yanlış sırada takmayın, aksi halde sızıntı veya debi düşüşü olur; O-ring ve contaları unutmayın, takımı toz ve yabancı maddeden uzak tutun.
Gövde A'yı yeniden takıp tüpleri bağlayın.

3. Emiş valf takımı

Emiş tüpünü rakor somunundan sökün; rakoru anahtarla çıkarın.
Valf takımını cımbızla çekin (düşürmeyin).
Yeni takımla rakoru elle sonuna kadar sıkın, sonra anahtarla çeyrek tur daha sıkın; tüpü bağlayın.

4. Diyafram

Pompayı çalıştırıp vuruş uzunluğunu yüzde 0'a getirin ve durdurun.
Tüpleri çıkarın; pompa başlığını alyan anahtarla sökün.
Diyaframı pistondan saatin tersine döndürerek çıkarın; tutucuyu ve diyafram aralayıcı(lar)ı yeni diyaframın vidasına geçirin. Aralayıcı sayısı modele göre değişir; kaybetmeyin. Tutucunun yuvarlak kenarı diyaframa bakar.
Diyaframı pistona sonuna kadar vidalayın; vuruş uzunluğunu yüzde 100'e getirip durdurun.
Pompa başlığını takın ve cıvataları çapraz sırayla, tabloda verilen torkla sıkın.

Degazlama

Degazlama ve Yeniden Devreye Alma

Pompadaki gaz çıkarılmadan normal performans alınamaz. EWN-R kılavuzu degazlamayı şu durumlarda ister: ilk çalıştırma, debi çok düşük olduğunda, tanktaki sıvı değiştirildikten sonra, uzun duruştan sonra ve bakım veya kontrolden sonra.

Hava tahliye tüpünün ucunu tanka veya bir kaba yönlendirin; gaz ve kimyasal birlikte çıkar.
Ayar vidasını iki tur saatin tersine çevirin.
Pompayı en yüksek vuruş hızında çalıştırın (vuruş hızı yüzde 100, AUX sinyali veya UP ve DOWN tuşlarına birlikte basma).
On dakikadan uzun çalıştırıp durdurun; vidayı saat yönünde kapatın.
Sıvı basıldığını ve bağlantıların sızdırmadığını kontrol edin; sıvı basılmıyorsa degazlama tekrarlanır.

Otomatik degazlı tipte (EWN-A) hava tahliye valfi çalıştığı sürece bu işlem gerekmez; hava kilidi oluşursa aynı yöntem uygulanır. Kılavuz, otomatik degazlı tipte emiş yüksekliğinin 1 m veya altında tutulmasını ister; aksi halde valf çalışmayabilir. Gaz çıkaran kimyasallarda emişin pompanın üstünde (flooded suction) olması önerilir. Pompayı durdururken önce tuşla durdurup üç saniye beklemeden fişten çekmeyin; son durdurma komutu hafızaya yazılmayabilir.

Kalibrasyon

Debi Kalibrasyonu

Kalibrasyonla pompanın vuruş başına pompaladığı hacim belirlenir; ekranda gösterilen debi bu değerden hesaplanır. Üreticiler kalibrasyonun gerçek boru hattında, ayarlanmış vuruş hızı ve uzunluğuyla yapılmasını ister; aksi halde doğruluk düşer.

EWN-R

Pompa gerçek çalışma koşulunda bir dakika çalıştırılır ve pompalanan akış ölçülür. Pompa manuel bekleme durumuna alınır, DISP tuşuna üç saniye basılarak kalibrasyon moduna girilir, ölçülen akış girilir ve kaydedilir. Debi ayarı vuruş uzunluğuyla değil vuruş hızıyla yapılır.

EWP

Vuruş başına çıkış kapasitesi, pompalanan sıvı hacminin vuruş sayısına bölünmesiyle hesaplanır. Kalibrasyon ayarlanmış vuruş hızı ve uzunluğuyla gerçek boru hattında yapılır.

IX

Emiş hattına bir kalibrasyon silindiri bağlanır; kalibrasyon tüpü silindirdeki sıvıya daldırılmaz. Bekleme süresi 10–999 saniye, vuruş sayısı 60–120 arasında seçilir; silindirdeki azalan hacim girilir. Viskoz sıvıda emiş hızı düşürülür.

IX-B serisinde vuruş başına hacim örnek olarak B007 için 0,6 mL, B015 için 1,3 mL, B030 için 2,5 mL ve B045 için 3,8 mL'dir. Gerçek debinin sürekli doğrulanması için EWN-Y pompasının çıkışına EFS elektromanyetik akış sensörü takılır; pompa ölçülen debiye göre vuruş hızını otomatik ayarlar.

Seriye Özel

LK ve IX İçin Ek Notlar

LK-F: deşarj hattında en az 0,3 bar fark basınç gerekir; yoksa karşı basınç valfi takılır. Pulsasyon sönümleyici (akümülatör, hava odası) tavsiye edilir; hava odasında membran yoksa hava zamanla sıvıda çözündüğü için periyodik olarak yenilenir. Uzun duruş öncesi diyafram mili tamamen geri çekilir; duruş boyunca üç ayda bir yaklaşık 5 dakika sıfır deşarj basıncında çalıştırılarak motor yatağı yağlanır. Birkaç ay duruştan sonra debi diyafram deformasyonu nedeniyle düşük olabilir ve birkaç saatlik çalışmayla toparlanabilir.
IX: drenaj deliği tıkanmaz; tahliye kabında sıvı hasarlı diyaframın işaretidir. Kalibrasyon ekranındaki debi hesaplanmıştır. Başlık cıvataları kılavuzdaki torkla çapraz sırayla sıkılır.

Pompa seçimi için dozaj pompaları ve kimyasal pompa seçimi, malzeme uyumu için kimyasal uyum tablosu, saha hizmeti için servis, bakım ve kalibrasyon, ilgili sayfalar için manyetik tahrikli pompa ve polimer dozaj pompası bağlantılarını kullanın.

DOZAJ POMPASI BAKIM SSS

Dozaj Pompası Bakımı Hakkında Sıkça Sorulan Sorular

Parça ömrü, debi sorunları, sızıntı, kalibrasyon ve IX drenaj deliği.

Dozaj pompasında diyafram ve valf takımı ne zaman değiştirilir?

Iwaki EWN-R, EH-E ve EWP kılavuzları valf takımı (2 takım), diyafram ve (A tipinde) otomatik hava tahliye valf takımı için tahmini ömrü 8.000 saat olarak verir. IX serisinde valf takımı için 8.000 saat veya 1 yıl, LK-F serisinde valf grubu için 12 ay, diyafram için 4.000 saat belirtilir. Bu değerler temiz su ve ortam sıcaklığındaki sürekli çalışmaya dayanır; basınç, sıcaklık ve kimyasal ömrü kısaltabilir. Pompa başlığı her söküldüğünde diyafram, O-ring ve valf takımı yenilenir.

Dozaj pompası sıvıyı basmıyor, ne yapılmalı?

EWN-R kılavuzunun sıralaması: pompada hava kilidi varsa degazlama yapılır; vuruş uzunluğu çok kısaysa 100 yüzdeye getirilip uygun değere ayarlanır; emiş hattından hava giriyorsa tesisat düzeltilir; valf takımı ters takılmışsa veya valf contası eksikse yeniden monte edilir; valflerde yabancı madde ya da bilye yatağa yapışmışsa sökülüp temizlenir, gerekirse yenilenir.

Debi dalgalanıyorsa neye bakılır?

Pompa başında kalan hava (degazlama), aşırı besleme (çek valf takılması), valflerdeki yabancı madde, kırık diyafram ve enjeksiyon noktasındaki basınç dalgalanması başlıca nedenlerdir. Enjeksiyon noktasında basıncı sabit tutmak için tesisat düzeni veya nokta yeri iyileştirilir.

Dozaj pompasında sızıntı nereden olur?

EWN-R kılavuzuna göre gevşek rakor veya hava tahliye gövdesi, gevşek pompa başlığı, eksik O-ring veya valf contası, kırık diyafram ve aşırı deşarj basıncı sızıntı nedenidir. Başlık cıvataları plastik parçaların sürünmesiyle gevşeyebilir; bu yüzden ilk çalıştırmadan önce ve üç ayda bir belirtilen torkla çapraz sırayla sıkılır.

Dozaj pompası kalibrasyonu nasıl yapılır?

Kalibrasyonla vuruş başına sıvı hacmi belirlenir: pompalanan hacim vuruş sayısına bölünür. EWN-R'de pompa gerçek çalışma koşulunda bir dakika çalıştırılır, ölçülen akış kalibrasyon modunda girilir. IX serisinde emiş hattına bağlı bir kalibrasyon silindiri kullanılır; bekleme süresi ve vuruş sayısı ayarlanır, silindirdeki azalan hacim girilir. Ekranda görünen debi hesaplanmış değerdir, ölçülmüş değil.

IX serisinde tahliye (drenaj) kabında sıvı görülürse ne anlama gelir?

IX kılavuzu drenaj deliğini diyafram yırtılırsa sızan sıvının güvenle toplanması için tarif eder ve tahliye kabında sıvı görülmesini hasarlı diyaframın işareti sayar; hemen müdahale istenir. Drenaj deliği tıkanmaz, çünkü diyafram arkasındaki basıncı atmosferik tutan havalandırma deliğidir; drenaj borusunun ucu tahliye edilen sıvıya daldırılmaz.

Yedek parça için hangi bilgi gerekir?

Iwaki parça listeleri model koduna göre hazırlanır; ıslak uç malzeme kodu (ör. VC, PC, TC, S6) valf bilyesi, valf yatağı, conta ve O-ring malzemesini belirler. Pompanın plaka etiketindeki model kodunu [email protected] adresine yazmanız yeterlidir.

Rehberler ve Araçlar

İlgili Rehberler

Tüm rehberler →

Pompanızın Bakım Takımını Birlikte Belirleyelim

Kullandığınız cihazın marka ve model numarasını [email protected] adresine yazın; aynı bağlantı ve ölçüm aralığındaki karşılığını mühendislerimiz önersin.

İletişime Geçin +90 216 474 72 64